Ο ΦΛΟΥΔΟΣ Η ΤΟ ΞΕΦΛΟΥΔΙΑΣΜΑ ΤΟ ΑΡΑΠΟΣΙΤΙΟΥ

Συλλογή καταγραφή Ηλίας Τουτούνης

Παλαιότερα η καλλιέργεια του καλαμποκιού ήταν αναγκαία για τους κατοίκους της υπαίθρου και καλλιεργούταν σε γόνιμα και ποτιστικά χωράφια. Υπήρχαν όμως και περιπτώσεις όπου καλλιεργούσαν και ξερικά αραποσίτια.
Πριν μηχανοποιηθούν οι αγροτικές καλλιέργειες, η σπορά του αραποσιτιού άρχιζε πολύ πιο αργά από τις σημερινές ημερομηνίες περίπου στα τέλη του Μαΐου. Για να ετοιμάσουν το χωράφι για σπορά, όργωναν με το ζωήλάτο αλέτρι δυο φορές για να σπάσουν και να στρώσουν οι μάτσες (σβώλους) και να μαλακώσει το χώμα. Έπειτα το σβαρνίζανε με την ξυλόσβαρνα, για το ίσιωμα του χώματος, την διάσπαση μικρών ματσών και τέλος για την διατήρηση της υγρασίας. Έπειτα έπαιρναν τον σπόρο και τον φύτευαν σε αράδες. Συνήθως το δασοφύτευαν διότι αρκετά εξ αυτών δεν φύτρωναν και δεν τους βόλευε να έχει αριομάδες. Μετά από ένα μήνα από το φύτρωμά του καλαμποκιού, γινόταν ο σκάλος και η αραίωση εκεί που ήταν δασοφυτρωμένα για να μην είναι δασιά και να επιτρέψουν στα υπόλοιπα να έχουν την ιδανική ανάπτυξη του, ενώ αργότερα γινόταν το βοτάνισμα από τ’ αγριόχορτα. Οι εργάτες στον σκάλο έμπαιναν σε πλάγια σειρά και έβγαζε ο καθένας τον έργο ή όργο του, δηλαδή την έκταση που του αναλογούσε σύμφωνα με την σειρά και την λωρίδα του. Ο όρος όργος προσδιόριζε το πλάτος που ισούταν με μια οργιά. Στο ίδιο χωράφι ανάμεσα στις αραποσιτόκλαρες οι χωρικοί φύτευαν και μερικά φασόλια αναρριχώμενα. Και στις άκρες του χωραφιού φύτευαν κολοκυθιές και σπόρια από το φυτό σόργο, όπου από αυτό κατασκεύαζαν τις σκούπες (σαρώματα).

Κούμανι: Φωτογραφίες από ψηλά!

Το Κούμανι είναι ένα γραφικό γειτονικό χωριό που με συνδέουν  αξέχαστες αναμνήσεις!

Η λήψη έγινε την Τρίτη το απόγευμα στις 30 Αυγούστου 2022 από Δυτικά του χωριού στην μεγάλη πλατεία, στο Ιατρείο. 

Θα είχαμε και εξαιρετικό βίντεο αλλά εκείνη την ώρα έπιασε ψιλόβροχο.

Οι φωτογραφίες είναι από όλες σχεδόν τις πλευρές του χωριού και προς το Κούτι - Αρχαίο Λασιώνα που όπως θα δείτε όλη σχεδόν η αρχαία πόλη έγινε καλλιεργήσιμα χωράφια. 

Φαίνεται επίσης η αρχή από το Φαράγγι των Κενταύρων (όπως έχει καθιερωθεί τελευταία) και ο δρόμος προς την Λαγομάντρα που οδηγεί στη συμβολή των δύο ποταμών (Κουμαναίικο - Αντρωναίικο) που σχηματίζουν τον Σελλήεντα ποταμό (γνωστό από τον Όμηρο) και από κει ο δρόμος οδηγεί στο Αντρώνι. Ήταν η παλιά δίοδος που συνέδεε την Τριταία Αχαΐας με την Γορτυνία Αρκαδίας, το Λάλα και τα χωριά της Ολυμπίας.

Όταν χρειάστηκε πριν χρόνια να κατέβω με αυτοκίνητο στο ποτάμι πήγα από το Κούμανι διότι από το Αντρώνι ήταν αδύνατον και δεν θέλω εδώ να χαρακτηρίσω τους διοικούντες Αντρωναίους! 

Αν τάχα και την πήρα εγώ να πάθω και να λάβω…!

 ΑΝ ΤΑΧΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΗΡΑ ΕΓΩ ΝΑ ΠΑΘΩ ΚΑΙ ΝΑ ΛΑΒΩ…!

Καταγραφή Ηλίας Τουτούνης

Το τραγούδι αναφέρεται σε κάποιο επεισόδιο, όπου κάποιος νέος πραγματοποίησε μια εκούσια απαγωγή με την κόρη μιας χήρας. Αμέσως μετά την απαγωγή, έκρυψε την αγαπημένη του, για λίγες ημέρες. Η χήρα κατάλαβε ποιος πήρε την μονάκριβη κόρη της και τον κατηγορούσε ευθέως. Αυτός αντίκρουε τις κατηγορίες με περίεργους όρκους και χρονοτριβώντας μέχρι να βρει παπά και να την παντρευτεί κρυφά. Πολλές φορές οι απαγωγείς συνεννοούνταν με τις κοπέλες πότε θα γίνει η απαγωγή ώστε να έχει τελειώσει η περίοδος της κοπέλας, για να μπορεί να την αφήσει έγκυο, ώστε να μην του την πάρει πάλι η οικογένειά της πίσω. Τοιουτοτρόπως, για να είναι σίγουροι, την κρατούσαν αρκετές ημέρες σε κρυφό μέρος.
Έλεγε, ένας γέρος σε κάποιο ανιψιό του, που συζητούσε μαζί του, ώστε να τον ορμηνεύσει να προβεί σε μια εκούσια απαγωγή γυναίκας: «Την πρώτη δουλειά που θα κάνεις είναι να τηράξεις να την κεντρώσεις καλά».

ΧΡΟΝΙΚΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΑΛΙΟΥΣ…!

 Συλλογή επιμέλεια Ηλίας Τουτούνης

Πιο παλιά, που δεν υπήρχαν τα ωρολόγια και ήταν αδύνατη η μέτρηση και ο προσδιορισμός των χρονικών στιγμών, ο άνθρωπος κυρίως της υπαίθρου, είχε ένα δικό του κώδικα όπου μπορούσε να αποτυπώσει την στιγμή, την ώρα, την ημέρα τον μήνα τον χρόνο κ.λπ.
Κατά τις πολύχρονες καταγραφές μου, συνέλεξα αρκετά στοιχεία, ένα από αυτά είναι και αυτές οι χρονικές στιγμές.

Αρχικά θ’ αναφερθώ στο ένα εικοσιτετράωρο που διαρκεί η περιστροφή της γης γύρω από τον ήλιο και αρχίζω από τα μεσάνυχτα αποτυπώνοντας τις χρονικές στιγμές μέχρι τα επόμενα μεσάνυχτα:

Σαν την νύφη την Δευτέρα…!

 Καταγραφή Ηλίας Τουτούνης

Μια εκ των φράσεων, του ελληνικού παροιμιακού λόγου, αναφέρεται στην νύφη και συγκεκριμένα στην καινούρια νύφη, κατά την Δευτέρα, δηλαδή την επομένη ημέρα του γάμου της. Αυτή η παροιμία βασικά λέγεται προς τους νεοδιόριστους και προς τους νεοσύλλεκτους στρατιώτες, οι οποίοι δεν γνωρίζουν αλλά ούτε έχουν αντίληψη ούτε εμπειρία στα νέα δεδομένα και μένουν άπραγοι, μέχρι να βρεθεί κάποιος να τους βάλει σε κάποια σειρά. Ακόμη αναφέρεται προς τους ανθρώπους που παραμένουν άπραγοι και οκνοί, αιτιολογώντας διάφορες αιτίες.

Η νιόνυφη, τα πιο παλιά χρόνια, είτε παντρευόταν με αγάπη είτε με προξενιό, από την πρώτη ημέρα μετά τον γάμο της, ήταν το μαύρο πρόβατο μέσα στην οικογένεια, επειδή τότε, τα νεόνυμφα, συνζούσαν στο ίδιο σπίτι με τους γονείς του γαμπρού. Αμέσως μετά τον γάμο δυστυχώς ερχόταν αντιμέτωπη με την σκληρή πραγματικότητα, της αντιμετώπισης των νέων δεδομένων και πολλές φορές της απαξίωσης των ικανοτήτων της από την οικογένεια και κυρίως από την πεθερά, από την συννυφάδα και την κουνιάδα αν βέβαια υπήρχαν.

ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΤΙΚΑ ΣΑΤΥΡΙΚΑ ΚΑΛΑΝΤ

Τα κάλαντα που τραγουδούσαν τα παιδιά είχαν και έχουν ως απώτερο σκοπό να μαζέψουν χρήματα. Σ’ όσους δεν τους άνοιγαν την πόρτα, για να τους δώσουν χρήματα ή και να τα φιλέψουν κάτι, σ’ αυτούς κρατούσαν μια προσωρινή κακία. Υπήρχαν όμως και παιδιά που συνέθεταν ποιηματάκια και τραγούδια, ώστε να σατιρίσουν αυτούς τους ανθρώπους. Ένα από αυτά είναι και το παρακάτω που ο τραγουδοποιός με τον δικό του τρόπο, λόγω του θυμού του που δεν του άνοιξαν την πόρτα την ώρα που έλεγε τα κάλαντα, σατιρίζει όλη την οικογένεια:

Αν τολμάτε κι εσείς μην τους ανοίγετε την πόρτα και θα τα ακούσετε ως αρμόζει!

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΚΑΙ ΚΑΛΗ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑ....!

Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά, κακή μας διαβολοχρονιά,
κι αρχή καλός μας χρόνος, μας έφαγε ο φθόνος.
Άγιος Βασίλης έρχεται μ’ ένα μουλάρι άσπρο
βαστάει και στην πλάτη του ένα μεγάλο τράστο.
Να βάλει μέσα τα ψωμιά, κι ούλες τις τηγανίτες,
φιλέματα και γλυκά να φάνε οι παλιοκοπρίτες.

Ριζοβούνια Ωλονού, Πηνειός (drone)

Βρεθήκαμε στα ΝΔ ριζοβούνια του Ερύμανθου (Ωλονού) και στον Πηνειό ποταμό από τα Καλύβια (Κάρες) της Βερβινής ως τους Μυκηναϊκό τάφους πέρα που σκαπετάει.

Απογείωση του drone από το Εξωκλήσι του Προφήτη Ηλία πάνω από την Κερέσοβα την Δευτέρα 29 Αυγούστου 2022 για το www.antroni.gr

Αρχικά το στείλαμε πάνω από το βουνό Γερακάρι, στον αγαπημένο μας οικισμό Ντιναίικα, όπου φαίνονται απέναντι το χωριό  Κακοτάρι, το Κακοταροβούνι – Σκιαδοβούνι και ο Αρχαίος Ναός (Παλαιοχριστιανική Νοτενών) στην κορυφή, το φράγμα του υδροηλεκτρικού και δίπλα το παλαιό πέτρινο Γεφύρι του Πηνειού, το Πανόπουλο, η Κάπελη και παρακάτω το Μυκηναϊκό νεκροταφείο στην Παλιομποκοβίνα.

Επίσης δείχνουμε το Κάστρο της Οχιάς, την Κοιλάδα Σταυράκη που εκεί σώζεται ακόμη ερείπια αρχαίου οικισμού και από πάνω βρίσκεται η Σπηλιά του Τουρκοπαναή (Μπελογιάννη) που οι πεζοπόροι δυσκολεύονται να εντοπίσουν, ο Πηνειός Ποταμός, τα Ντιναίικα, το Γεφύρι Πετρωτό, τα Καλύβια (Κάρες) της Βερβινής, το Μισοβούνι, το χωριό Τσίπιανα, δεξιότερα το Σπήλαιο Αμαρκιανού και τέλος το χωριό Κερτίζα.

Μην περιμένετε επαγγελματικό βίντεο…, εμείς όπως είπαμε είμαστε του βυθού και όχι των αιθέρων αλλά σιγά –σιγά θα βελτιωνόμαστε.